Maciej Englert przez ponad cztery dekady kierował jednym z najważniejszych teatrów w Polsce, ale jego nazwisko regularnie wraca w wyszukiwaniach z innego powodu: ma starszego brata, którego od lat nie zna. 17 lutego 2026 roku Englert obchodził 80. urodziny i 55-lecie pracy reżyserskiej, co odświeżyło zainteresowanie jego życiorysem. Ty znajdziesz tu nie tylko fakty z kariery, ale i historię małżeństwa z Martą Lipińską, sylwetki dzieci i wnuków, a także powód, dla którego z Janem Englertem nie rozmawia.
Kim jest Maciej Englert
Maciej Englert urodził się 17 lutego 1946 roku w Sosnowcu. W 1968 roku skończył Wydział Aktorski i Reżyserski Państwowej Wyższej Szkoły Teatralnej w Warszawie. Reżyserii uczył się jeszcze przez dwa lata, ale studiów nie dokończył, bo wciągnęła go praktyka teatralna.
Karierę zaczął jako aktor w Teatrze Współczesnym w Warszawie, gdzie pracował od 1968 do 1975 roku. Reżyserski debiut zaliczył w 1971 roku spektaklem „Iskrą tylko…”. Od 1976 do 1979 roku organizował i prowadził artystycznie Teatr Współczesny w Szczecinie, a po powrocie do Warszawy objął najpierw funkcję zastępcy dyrektora (1979–1981), a od 1981 roku dyrektora Teatru Współczesnego.
Tym stanowiskiem kierował przez 43 lata, do sierpnia 2024 roku. To jeden z najdłuższych staży dyrektorskich w polskim teatrze powojennym.
Jaką karierę zrobił w teatrze
Englert wyreżyserował dziesiątki przedstawień, w tym „Wyzwolenie” Wyspiańskiego, „Kurkę wodną” Witkacego, „Burzę” Shakespeare’a i „Mistrza i Małgorzatę” Bułhakowa z 1987 roku, uznawanego za jeden z jego największych sukcesów artystycznych. 14 czerwca 1997 roku w Teatrze Współczesnym wystawił „Tango” Sławomira Mrożka — spektakl trafił też do Teatru Telewizji i do dziś jest jednym z najczęściej wyszukiwanych tytułów w jego dorobku.
Krytycy opisują jego metodę jako szacunek dla literatury, precyzję inscenizacyjną i zaufanie do aktora. Nie szukał efektownej modernizacji klasyki ani nie dokładał na siłę współczesnych odniesień. Po latach prowadzenia Teatru Współczesnego pożegnał się z funkcją dyrektora premierą „Vanitas” Valérie Fayolle.
Za swoją pracę otrzymał Nagrodę Konrada Swinarskiego (1978), Nagrodę Ministra Kultury (1987), Złoty Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” (2009), a także Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski i Srebrny Krzyż Zasługi.
Czemu akurat teraz jest o nim głośno
17 lutego 2026 roku Englert skończył 80 lat, co zbiegło się z 55. rocznicą jego debiutu reżyserskiego z 1971 roku. Środowisko teatralne przypomniało wtedy jego najważniejsze realizacje, w tym telewizyjny zapis „Kąpieliska Ostrów” według Pawła Huellego z 2004 roku, wyemitowany z tej okazji przez TVP Kultura. To właśnie ta rocznica, nie żadne inne wydarzenie, stoi za skokiem zainteresowania jego nazwiskiem w wyszukiwarce.
Jak poznał żonę Martę Lipińską
Marta Lipińska i Maciej Englert są małżeństwem od 1968 roku, czyli od 56 lat. Poznali się w Teatrze Współczesnym, gdzie oboje grali. W chwili, gdy się zbliżyli, ona miała 28 lat i była żoną innego mężczyzny, on dwadzieścia dwa i dopiero zaczynał karierę. Otoczenie nie dawało im szans, a różnica wieku i sytuacja Lipińskiej budziły komentarze w środowisku.
Mimo to są razem do dziś. W wywiadach oboje podkreślają, że łączy ich nie tylko uczucie, ale i wspólna praca w teatrze, która od początku była częścią ich relacji.
Czy Maciej Englert ma dzieci
Maciej Englert i Marta Lipińska mają dwoje dzieci: syna Michała, urodzonego w 1975 roku, oraz córkę Annę. Michał Englert jest operatorem filmowym, Anna pracuje jako kostiumolożka. Oboje konsekwentnie trzymają się z dala od mediów, mimo że pochodzą z rodziny dobrze znanej w branży.
Michał Englert jest w związku z aktorką Mają Ostaszewską. Mają dwoje dzieci: Frankę (12 lat) i Janka (10 lat). To właśnie synowa, a nie sam Maciej Englert, bywa rozpoznawalna szerszej publiczności, choć rzadko kto łączy te dwie rodziny.
Dlaczego Maciej Englert nie rozmawia z bratem Janem
Jan Englert, starszy brat Macieja, jest jednym z najbardziej znanych polskich aktorów. Od lat oficjalnie przyznaje, że nie ma z młodszym bratem żadnego kontaktu. W wywiadzie-książce „Bez oklasków” powiedział wprost: „Nie znam go, on mnie też nie”.
Bracia jako dzieci różnili się charakterem. Jan wspominał, że sam był ostrożny, a Maciej „szalony”. Mimo różnic obaj trafili do tego samego środowiska, gdy Maciej po studiach dołączył do zespołu Teatru Współczesnego, gdzie wcześniej grał już Jan, pod dyrekcją Erwina Axera.
To właśnie ta wspólna scena okazała się punktem zwrotnym. Według relacji powtarzanych w kilku niezależnych źródłach, Axer rozważał powierzenie stanowiska reżyserskiego Janowi, ale ostatecznie zaproponował je Maciejowi. Ta decyzja zawodowa, nie tylko różnice charakterów z dzieciństwa, doprowadziła do ochłodzenia relacji między braćmi na dekady. Dziś rodziny obu Englertów nie mają ze sobą żadnego kontaktu, łącznie z żonami i dziećmi.
Co dziś robi Maciej Englert
Od sierpnia 2024 roku Englert nie kieruje już Teatrem Współczesnym, ale pozostaje aktywny w środowisku teatralnym. Rocznicowe obchody z lutego 2026 roku pokazały, że wciąż jest punktem odniesienia dla młodszych reżyserów i krytyków, którzy oceniają jego metodę pracy jako wzór rzemiosła opartego na tekście, nie na efekcie.
Jego życiorys to w gruncie rzeczy historia dwóch równoległych relacji: udanego, 56-letniego małżeństwa z Martą Lipińską i kompletnego zerwania z bratem, z którym łączyła go ta sama scena i ten sam zawód. Trudno o lepszy dowód, że talent i pokrewieństwo nie gwarantują bliskości.
